Chemia – Poziom Rozszerzony (2026)
Egzamin z chemii jest przedmiotem dodatkowym, sprawdzającym umiejętności z zakresu podstawowego i rozszerzonego. Szczególny nacisk położony jest na rozumowanie, projektowanie doświadczeń oraz bezpieczeństwo pracy z odczynnikami.
Liczba zadań
ok. 45 zadań
Typ zadań
Otwarte i Zamknięte
Struktura arkusza
Arkusz zawiera zadania występujące pojedynczo lub w wiązkach tematycznych (wspólny kontekst dla kilku zadań). Wśród materiałów źródłowych pojawią się m.in. barwne ilustracje doświadczeń, wykresy i schematy.
- Zadania zamknięte: Wybór wielokrotny, prawda-fałsz, zadania na dobieranie.
- Zadania otwarte: Zadania z luką, krótkiej odpowiedzi (np. równania reakcji, nazwy systematyczne) oraz zadania rozszerzonej odpowiedzi (np. obliczeniowe, projektowanie doświadczeń).
- Zadania problemowe (4–5 pkt): Złożone zadania sprawdzające umiejętność łączenia różnych danych, np. odczytanie danych z wykresu i wykorzystanie ich do obliczeń.
Zasady oceniania i notacja chemiczna
Wymagana jest duża precyzja zapisu. Błędy w notacji mogą skutkować utratą punktów:
- Wiązalność atomów: Wzory strukturalne i półstrukturalne muszą poprawnie pokazywać, które atomy są ze sobą połączone (np. podstawnik musi łączyć się z węglem, a nie z wodorem).
- Obliczenia: Oceniana jest metoda, wykonanie obliczeń oraz wynik z jednostką i odpowiednią dokładnością. Brak toku rozumowania (same wyniki) to 0 punktów.
- Cyfry znaczące: Wynik końcowy należy podawać z dokładnością do trzech cyfr znaczących (chyba że polecenie stanowi inaczej).
Czasowniki operacyjne – co oznaczają?
| Polecenie |
Wymagana czynność |
| Wyjaśnij |
Przedstaw związek przyczynowo-skutkowy, rozpoznaj przyczynę i wskaż drogę prowadzącą do skutku. |
| Oblicz |
Przedstaw tok rozumowania (metodę) w sposób zrozumiały, prowadzący od danych do wyniku. |
| Zaprojektuj |
Przedstaw plan doświadczenia (zgodnie z metodologią), wybierając właściwe odczynniki z podanego zestawu. |
| Opisz |
Sformułuj krótki opis (np. przebiegu doświadczenia, zmian barwy) zawierający najważniejsze elementy. |
Dozwolone przybory
To jedyny egzamin (obok fizyki), na którym możesz korzystać z bardziej zaawansowanego sprzętu:
Uwaga: W zadaniach projektowych (doświadczalnych) błędny wybór odczynników skutkuje utratą punktów za całe zadanie (również za dalsze wnioski czy reakcje). Pamiętaj też, że wynik obliczeń bez jednostki lub bez przedstawienia metody jest traktowany jako błąd.